|
|
|
Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıklar Güvenli Cinsel İlişki Prezervatif Kullanımı Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıklar (CYBH)Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıklar, cinsel ilişki sonucu mikropların hastalıklı kişiden sağlam kişiye bulaşması sonucu oluşan hastalıklardır. İnsanlarda CYBH’lara neden olan 20’den fazla özel mikrop türünün olduğu bilinmektedir. Cinsel ilişki sırasında bir önlem alınmadıysa ağız, vajina, penis ve makat yoluyla vücut sıvıları paylaşılır. Daha önceden bu mikropları vücuduna almış kişi cinsel ilişki yoluyla eşine bu mikropları bulaştırabilir. CYBH’lar tedavi edilmediklerinde ciddi, ağrılı ve sağlık yönünden pek çok zararlara neden olan hastalıklardır. AIDS ve Hepatit gibi bazı cinsel yolla bulaşan hastalıklar ölümle sonuçlanabilmektedir. CYBH’ların çoğu tedavi edilirse iyileşir ancak bazılarının tedavisi yoktur. CYBH'lar bazen hiç belirti vermeyebilir ya da var olan belirtiler kendiliklerinden kaybolur. Her iki durumda da tedavi olana kadar hastalık geçmiş sayılmaz. Bulaşma YollarıCYBH'lar genellikle vajinal (dölyolu), anal (makat) ya da oral (ağız) cinsel ilişki ile bulaşır. CYBH'lara neden olan bazı mikroplar yaşamak için sıcak ve nemli ortamlara gereksinim duyarlar. Bu nedenle ağız, makat ve cinsel organları (vajina, penis ve testisler) tutarlar. Cinsel ilişki sırasında bu organlar ve bu organların ürettikleri sıvılarda yoğun olarak bulunan mikroplar sağlam kişilere bulaşarak hastalıklara neden olabilir. Sağlam deriden mikroplar vücuda bulaşmaz ancak daha dayanıksız bir örtü ile kaplı olan vajina, penis, makat ve ağız mikropların geçişine izin verir. Bazı CYBH nedeni mikroplar kanda da yoğun miktarda bulunur. Örneğin Hepatit ve HIV/AIDS gibi CYBH mikropları kan teması ile veya anneden bebeğine de bulaşabilir. CYBH'lar (HIV/AIDS dahil) cinsel birleşme olmadan hastalığı taşıyan kişilerle aynı ortamı paylaşmakla bulaşmaz. CYBH’lar genel temizlik kurallarına dikkat edilmesi koşuluyla tuvaletlerden ve hamamlardan bulaşmaz. Öpüşme, el sıkışma, aynı ortamda bulunma, hasta birinin yaptığı yemekleri yeme, sinek, böcek ısırıkları ile CYBH bulaşmaz. BelirtileriAşağıdaki belirtilerden biri CYBH'lardan birine yakalandığınız anlamına gelebilir. Bu durumda bir sağlık kuruluşuna başvurulması gereklidir: Kadınlarda
Erkeklerde
Kadınlarda ve Erkeklerde
Ne Yapılmalı?CYBH'lar kendiliğinden iyi olmaz. Eğer CYBH'lardan birine yakalandığınızı düşünüyorsanız hemen muayene ve tedavi olmanız gerekir. Doktorunuzun önerilerini tam olarak yerine getirin. İlaçlarınızın tümünü kullanın ve bir doktora danışmadan kendiliğinizden ilaç kullanmaya başlamayın. Cinsel İlişkide bulunmuş olduğunuz kimselere de hastalığınızı açıklamanız ve onların da tedavi olmalarını sağlamanız gerekir. Eğer tedavi olmazlarsa hastalığı başkalarına hatta tekrar size bulaştırabilirler. Tedaviniz tamamlanıncaya kadar cinsel ilişkide bulunmamanız uygundur. Korunma YollarıCinsel ilişkide bulunacağınız kişide sizi tedirgin eden bir belirti ile karşılaşırsanız cinsel ilişkide bulunmayın. Anal ilişki de dahil olmaz üzere her tür cinsel ilişkide prezervatif kullanın. Yanınızda prezervatif bulundurun. Prezervatif CYBH'ların birçoğuna karşı koruyucudur. Damar yoluyla uyuşturucu kullanıyorsanız başkalarının kullandığı enjektörleri kullanmayın. Dövme, epilasyon, manikür yaptırırken steril aletlerle yapılmasına dikkat edin.
CİNSEL YOLLA BULAŞAN ENFEKSİYONLAR (CYBE/HIV/AIDS) KATILIMCI KİTABI T.C.Saglik Bakanlığı Ana Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Genel Müdürlüğü, Ankara, 2005 |
|
|